قوانین کار

10 نکته مهم درباره قرارداد کار کارگر با کارفرما

هر قراردادی حداقل دو طرف دارد که با توافق و تراضی یکدیگر وارد آن شده اند. در حقوق کار نیز قرارداد کار میان کارگر یعنی کسی که فعالیت های خواسته شده در قرارداد را انجام می دهد و کارفرما که به درخواست وی و با پرداخت حقوق کار انجام می گردد؛ منعقد می شود.

اصولاً قراردادها بر مبنای رضایت دو طرف منعقد می شوند، اما برخی توافقات قراردادی الحاقی و تحمیلی هستند یعنی طرف مقابل قرارداد نمی تواند چندان تاثیری در شروط و حدود قرارداد داشته باشد و صرفاً آن را پذیرفته و امضا می نماید.

می توان گفت قرارداد کار نیز، چنین قراردادی محسوب می گردد و کارگر چندان اختیاری در تعیین شرایط و مندرجات آن ندارد و اصولاً رضایت کامل از انعقاد آن نداشته و بخاطر جنبه های مالی آن را می پذیرد.

البته این موضوع خللی به صحت و درستی قرارداد کار وارد نمی نماید؛ زیرا اصولاً کارفرما به جهت مسائل اقتصادی در موضع بالاتری از کارگر قرار داشته و تا جایی که برخلاف قانون و مقررات اقدامی ننماید؛ اعمال وی صحیح خواهد بود. 

در مباحث پیش رو درخصوص قرارداد کار و نحوه انعقاد آن خواهیم گفت تا منجر به شکایت از کارفرما نشود و سپس به بررسی مندرجاتی که در هر قرارداد کاری ممکن است ذکر شود می پردازیم و آن ها را مورد تحلیل و بررسی قرار خواهیم داد.

قرارداد کار کارگران

انعقاد قرارداد کار

قرارداد کار توافق دوجانبه ای است که، براساس استانداردهای قانون کار بین کارگر و کارفرما تنظیم می گردد و تا حدودی تعهدات و وظایف طرفین را مشخص می نماید. البته می دانیم که بسیاری از کارگران فاقد قرارداد هستند؛ درواقع ایشان فاقد قرارداد کتبی می باشند؛ اما مابین ایشان و کارفرما توافقات شفاهی در خصوص حقوق و مزایا و نحوه کار و … شکل گرفته است.

در «قانون کار» مطابق ماده ۷ الزامی برای انعقاد قرارداد کتبی وجود ندارد و کارفرما می تواند بصورت شفاهی کارگر را استخدام نماید. با این حال کارگر می تواند از کارفرما تقاضا کند تا به وی یک نسخه قرارداد کتبی مبنی بر استخدام ایشان ارایه نماید.

توجه داشته باشید که عدم وجود یک قرارداد کتبی مانع محرومیت کارگر از حقوق و مزایای قانونی وی نخواهد بود بلکه در صورت شکایت کارگر فاقد قرارداد از کارفرما، برای برخورداری از حمایت های «قانون کار» وجود قرارداد صرفاً روند رسیدگی را تسهیل می نماید.

بنابراین قرارداد چه شفاهی باشد و چه کتبی اگر دو طرف کارگر و کارفرما داشته باشد؛ که در یک سو کارگر باشد که در ازای دریافت مزد یا حق السعی کاری که از وی خواسته شده را انجام می دهد و درسوی دیگر کارفرما باشد که کارگر با مزد وی و به درخواست او کار می کند؛ چنین قراردادی را می توان قرارداد کار شمرد. 

برای صحت یک قرارداد بطور کل طرفین باید قصد انعقاد آن قرارداد را داشته و بر آن رضایت داشته باشند؛ یعنی قرارداد باید براساس توافق طرفین و به اختیار ایشان منعقد گردد؛ مضافاً آنکه طرفین مطابق قوانین اهلیت انعقاد قرارداد را دارا بوده و ممنوعیتی برای ایشان وجود نداشته باشد.

همچنین مورد قرارداد باید مشخص و معین بوده و مشروع باشد، یعنی خواست دو طرف برخلاف شرع نبوده و برمبنای انجام کار مشخصی باشد؛ پس دراینصورت با رعایت موارد گفته شده یک قرارداد کار بین کارگر و کارفرما به صورت صحیح منعقد می گردد.

قرارداد کار با توجه به شرایط گفته شده پس از امضا و توافق طرفین منعقد گردیده و درواقع رسمیت می یابد. یعنی با توافق کتبی طرفین و تایید آن، ایشان کارگر و کارفرما شناخته شده و قرارداد ضمانت اجرای حقوقی خواهد یافت.

شکایت از کارفرما

نکات قرارداد کار

مطابق با قانون ذکر یکسری نکات در قرارداد کار ضروری می باشد که در ماده ۱۰ «قانون کار» برشمرده شده است. این موارد می بایست در تمامی قراردادهای کار بین کارگر و کارفرما مورد لحاظ قرار گیرد.

علاوه بر موارد مصرحه در ماده قانونی مذکور که می توانید آنرا در اپلیکیشن حقوقی شهرداد مطالعه نمایید؛ یکسری شروط و بندهایی در قراردادهای کار ممکن است ذکر گردد؛ که می بایست آنها را مورد بررسی قرار دهیم:

۱- موضوع قرارداد: در هر قرارداد کاری می بایست موضوع انعقاد قرارداد مشخص و معین گردد و همچنین موضوع قرارداد نباید برخلاف قانون یا شرع باشد. مثلاً در یک قرارداد کاری موضوع می تواند تعهد به نظافت هر روزه ی ساختمان باشد.

۲- ضوابط و مقررات محل کار: ممکن است؛ یک سری ضوابط خاصی بر محل کار یا همان کارگاه حاکم باشد که در عین حال که این قواعد نباید مغایر قوانین و مقررات آمره موجود باشد؛ می بایست حتماً به اطلاع کارگر رسانده شود. مثلاً چنانچه ساعت خاصی برای نهار یا فریضه نماز در نظر گفته شده است یا شرایط خاص پوشش و…

۳- مدت قرارداد: یک قرارداد کاری میتواند برای چند ساعت و یا چند سال تنظیم شود؛ اصولاً برای کارهای کوتاه مدت قرارداد کتبی تنظیم نمی شود، مثلاً در رابطه با کار کارگری که طی دو روز می خواهد سقف خانه شما را تعمیر نماید؛ اما برای قراردادهای بلند مدت مثلاً ۶ ماه یا ۱ ساله عرف، انعقاد قرارداد کتبی است.

۴- قواعد خاص ترک کار: اگر شرایط خاصی بر ترک محیط کار حاکم است؛ می بایست در متن قرارداد ذکر گردد. مثلاً مدت زمان لازم برای مطلع کردن کارفرما قبل از استعفا و ترک کار از سوی کارگر، البته در قانون کار این مدت یک ماه ذکر شده است که می تواند مطابق ضوابط کارگاه کمتر از باشد.

۵- دستمزد: مزد کارگر یا حق السعی وی باید از قرار ساعتی یا روزانه مشخص شود و در قرارداد ذکر گردد. 

حقوق کارگر

۶- مرخصی ها: یکسری مرخصی ها در قانون کار برای کارگر تعیین شده است که با توافق با کارفرما می توان در تاریخ هایی از آن استفاده نمود. مثلاً در رابطه با مرخصی استعلاجی، کارفرما می تواند در قرارداد ذکر نماید که ۳ روز در ماه مرخصی استعلاجی در نظر گرفته می شود. علاوه بر این مواردی مانند مرخصی زایمان برای خانم ها نیز وجود دارد که در مقاله ای دیگر به صورت مفصل درمورد آن توضیح داده ایم.

۷- بیمه: در قرارداد کار باید ذکر شود که به شما بیمه تعلق می گیرد یا خیر. البته که مطابق با قانون بیمه نمودن کارگران از وظایف کارفرما محسوب می گردد و به ازای هر ۸ ساعت کار می بایست یک روز حق بیمه در نظر گرفته شود.

۸- تعهدات کارگر: در کنار وظایف کارگر که به صورت کلی در قرارداد مشخص می گردد؛ ممکن است کارفرما تعهداتی را که برخلاف قانون نباشد؛ به تناسب فعالیت کارگاه از کارگر اخذ نماید. مثلاً در شرکت هایی تولیدی که برمبنای یک اختراع و تولید انحصاری کالایی را عرضه می نمایند؛ کارفرما می تواند از کارگر تعهد مبنی بر منع اقدام به تولید کالای مشابه را اخذ کند.

۹- شرایط فسخ قرارداد: با توافق طرفین می توان برای شرایطی امکان فسخ توسط کارگر یا کارفرما در نظر گرفت. همانطور که با موت کارگر قرارداد کار منفسخ می گردد می توان شرط نمود در صورت عدم رضایت کارفرما از کار کارگر امکان فسخ وجود دارد. در اینصورت قانونی بودن یا نبودن ای شروط و حدود تاثیر آن ها می تواند از لحاظ قانونی مورد بررسی قرار گیرد.

۱۰- مزایای کار: کارگران از یک سری مزایای قانونی همچون کمک هزینه عائله مندی و فوق العاده سختی کار و… بهره مند هستند. اگر پرداخت برخی مزایا بصورت سهمی از سهام شرکت یا سبد حمایتی و بصورت پول خارجی و… در نظر گرفته شده این موارد در قرارداد طرح می شود.

خلاصه: قرارداد کار توافق دوجانبه ای است که، بر اساس مندرجات الزامی قانون کار بین کارگر و کارفرما تنظیم می گردد و تا حدودی تعهدات و وظایف طرفین را مشخص می نماید. در «قانون کار» الزامی بر انعقاد قرارداد کتبی وجود ندارد و می توان بصورت شفاهی کارگر را استخدام نمود. با این حال کارگر می تواند از کارفرما تقاضا نماید تا قرارداد کتبی به وی ارایه نماید و عدم وجود یک قرارداد کتبی مانع محرومیت کارگر از حقوق و مزایای قانونی وی نخواهد بود. در هر قرارداد کاری ممکن است نکاتی در قرارداد ذکر شود که می بایست مورد توجه و تامل قرار گیرد. این موارد شامل: ۱- موضوع قرارداد، ۲- ضوابط و مقررات محل کار، ۳- مدت قرارداد، ۴- قواعد خاص ترک کار، ۵- دستمزد، ۶- مرخصی ها، ۷- بیمه، ۸- تعهدات کارگر، ۹- شرایط فسخ قرارداد، ۱۰- مزایای کار، می شود.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا