خانه سایر موضوعات حقوقی سقط جنین مجاز و غیر مجاز

سقط جنین مجاز و غیر مجاز

1
23
سقط جنین مجاز و غیر مجاز

سقط جنین به رفتاری گفته می‌شود که طی آن حمل موجود در رحم از بین می‌رود. این رفتار در برخی کشورها مجرمانه و در برخی دیگر، بدون منع قانونی است. در کشور ما با توجه به در نظر گرفتن حق حیات برای جنین به محض انعقاد نطفه، نمی‌توان این حق را به رأی گذاشت و آن را از جنین سلب نمود، بنابراین سقط حمل به صورت عمدی، جرم تلقی می‌گردد، اما تحت شرایطی ممکن است از مجوز قانونی برخوردار گردد، از این رو در ادامه به بررسی سقط جنین مجاز و غیر مجاز خواهیم پرداخت:

سقط جنین مجاز

مطابق با قانون سقط درمانی که در خرداد ۱۳۸۴ به تصویب رسیده است، به مادر قانوناً مجوز داده شده که با وجود شرایطی از باب تزاحم بین حیات خود و حیات جنین یا از باب عسر و حرج، جنین خود را سقط نماید:

  • جنین به علت عقب‌افتادگی یا ناقص‌الخلقه بودن، بیمار باشد و این بیماری مادر را در سختی قرار دهد.
  • مادر، بیمار باشد و ادامه بارداری برای او تهدید جانی داشته باشد.
  • سقط قبل از ولوج روح (چهار ماه) با رضایت مادر باشد.
  • شرایط فوق با تشخیص قطعی سه پزشک متخصص و تأیید پزشکی قانونی باشد.
سقط جنین مجاز

مقاله پیشنهادی: آنچه خانم ها باید درباره نفقه بدانند

با لحاظ نکات فوق، درصورت که مجوز پزشکی سقط صادر گردد، مجازات و مسئولیتی متوجه پزشک مباشر نخواهد بود، در غیر این صورت اگر سقطی انجام شود، غیرقانونی و دارای مجازات است. در راستای همین امر، تبصره ماده ۷۱۸ قانون مجازات نیز در سال ۱۳۹۲ مقرر کرده است: «هرگاه جنینی که بقای آن برای مادر خطر جانی دارد به منظور حفظ نفس مادر سقط شود، دیه ثابت نمی شود.»

سقط جنین غیرمجاز (مجرمانه)

درخصوص جرم از بین بردن حیات جنین، رضایت یا عدم رضایت مادر، مدخلیتی در مجرمانه تلقی شدن این رفتار ندارد و در هر صورت، سقط عمدی و غیرقانونی جنین، جرم و از نوع غیر قابل گذشت است. برای این جرم سه حالت را می‌توان در نظر گرفت:

۱- سقط به واسطه ضرب یا اذیت و آزار

در این فرض، زن حامله بدون اینکه رضایت به کشتن جنین خود داشته باشد، مورد ضرب و شتم قرار می‌گیرد یا اذیت و آزار اعم از روحی و جسمی می‌شود تا اینکه حمل خود را از دست می‌دهد. برای مثال ممکن است شوهری که از بارداری همسر خود ناراضی است، ضرباتی به شکم زن وارد کند تا جنین از دست برود، در این حالت مرتکب به یک تا سه سال حبس علاوه بر پرداخت دیه محکوم خواهد شد.

۲- دادن دارو یا وسایل دیگر یا راهنمایی برای استفاده از آن‌ها

اگر شخصی دارو یا وسیله‌ای را در اختیار مادر قرار دهد که جنین به واسط آن، سقط شود یا مادر را راهنمایی کند که از چه دارو یا وسایلی برای سقط استفاده کند یا چگونه استفاده کند، مرتکب جرم شده است، مثل تزریق آمپول به زن حامله یا آموزش طریقه استفاده از قرص واژینال برای سقط که در حالت اول، شش ماه تا یک سال حبس و در حالت دوم، سه تا شش ماه حبس خواهد داشت.

۳- فراهم ساختن وسایل سقط یا مباشرت به سقط جنین توسط پزشک

شخصیت مرتکب در اصل مجرمانه تلقی شدن سقط جنین تأثیری نخواهد داشت، اما اگر مرتکب، پزشک، ماما، داروفروش یا از اشخاصی باشد که به عنوان طبابت یا مامایی یا جراحی یا داروفروشی اقدام می‌کنند و شخصاً جنین را از بین ببرد یا وسایل آن را فراهم کند، مثلاً دارویی جهت استعمال به مادر بدهد، مجازات جرم، تشدید خواهد شد و مرتکب به دو تا پنج سال حبس محکوم می‌گردد.

سقط جنین غیرمجاز

مقاله پیشنهادی: چگونگی طلاق در صورت غیبت همسر

سقط غیر عمدی جنین

جرم موضوع بحث، اصولاً در حالت عمدی، قابل مجازات خواهد بود و اگر حمل به صورت ناخواسته و ناآگاهانه از بین برود تنها بایستی دیه پرداخت گردد، اما قانونگذار سقط ناشی از تصادفات رانندگی به علت تقصیر راننده را با وجود غیرعمدی بودن، قابل مجازات دانسته است. براساس ماده ۷۱۵ بخش تعزیرات قانون مجازات تصادف منجر به سقط جنین، مستوجب حبس از دو ماه تا یک سال و پرداخت دیه در صورت مطالبه از ناحیه مصدوم خواهد بود. هم‌چنین طبق ماده ۷۱۶ قانون مذکور اگر تصادف باعث وضع حمل پیش از موعد طبیعی گردد، دو ماه تا شش ماه حبس دارد. حبس‌های مقرر برای این تصادف قابل تبدیل به جزای نقدی است.

در انتها ذکر این نکته ضروری است که سقط جنین به هیچ وجه موجب قصاص مرتکب نخواهد بود، مگر اینکه عمداً به واسطه اسقاط حمل، مادر کشته شود که ممکن است در این صورت، مرتکب از جهت قتل مادر قصاص گردد. میزان دیه جنین نیز برحسب مراتب رشد او، متفاوت است تا زمانی که روح در آن دمیده شود که در این مرحله مانند انسان کامل، به او دیه تعلق می‌گیرد.

مادر اگر در از بین بردن جنین خود به هر نحوی نقشی داشته باشد، چه مباشرتاً چه با دادن اذن و یا هر طریق دیگری، قانوناً قابل مجازات نیست و تنها در صورت عدم رضایت شوهر و مطالبه دیه، ممکن است، مسئول پرداخت دیه باشد. 

پیشنهاد می کنیم برای اطلاع از تمامی جرم ها و قوانین اپلیکیشن شهرداد را که کاملا رایگان است نصب کنید تا به تمامی این قوانین دسترسی داشته باشید.

یک دیدگاه

ارسال یک پاسخ

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید